Zorgen over de situatie op Lesbos

Het was even schrikken toen ik het bericht las dat er brand was uitgebroken in vluchtelingenkamp Moria op Lesbos. Gelukkig zijn er geen slachtoffers gevallen, maar het is wel tekenend voor de onmenselijke situatie waarin de vluchtelingen zich in Griekenland bevinden.

Afgelopen voorjaar was ik op werkbezoek in Griekenland en heb ik ook kamp Moria bezocht. Toen was al duidelijk dat er spanningen ontstonden in het overvolle detentiecentrum door de mensonterende omstandigheden, de gebrekkige informatievoorziening, het lage tempo van de Griekse asieldienst en doordat verschillende bevolkingsgroepen verschillende rechten lijken te hebben.

Nu er dit jaar minder vluchtelingen door kunnen reizen naar landen als Nederland, Duitsland en Zweden hebben onze politieke leiders de neiging om weg te kijken en te doen alsof het probleem is opgelost. Maar nog altijd zijn er grote problemen met de opvang op de Griekse eilanden, terwijl de instroom uit Turkije ook weer lijkt toe te nemen.

De Europese Commissie en de lidstaten moeten hun verantwoordelijkheid nemen door Griekenland te ondersteunen, door hun beloften na te komen over de herverdeling van tienduizenden vluchtelingen, en door te zorgen dat de fundamentele rechten van vluchtelingen overal in Europa beschermd worden, inclusief het recht tot een eerlijke en efficiënte asielprocedure.

Naar aanleiding van de brand in Moria heb ik de Europese Commissie deze vragen gestuurd:

Na een brand in de nacht van 20 september in het Moria-kamp op Lesbos werden naar verluidt bijna 4 000 gedetineerde vluchtelingen gedwongen het opvangkamp te ontvluchten[1].

Wat is de Commissie voornemens te doen om ervoor te zorgen dat, nu de asielprocedures op Lesbos als gevolg van dit incident wellicht nog meer vertraging oplopen, de grondrechten van deze mensen worden beschermd, met inbegrip van het recht op een eerlijke en efficiënte asielprocedure?

Op wat voor manieren zal de Commissie Griekenland op korte termijn helpen bij het bieden van humane en adequate opvang, als alternatief voor het Moria-kamp?

Hoe denkt de Commissie druk te gaan uitoefenen op de lidstaten om het aantal plaatsen dat zij beschikbaar maken voor de hervestiging van vluchtelingen uit Griekenland en Italië te vergroten, en om de hervestigingsprocessen en -procedures te bespoedigen?

[1]     https://www.theguardian.com/world/2016/sep/19/thousand-flee-as-blaze-sweeps-through-moria-refugee-camp-in-greece

UPDATE 14 Februari 2017  - Antwoord van Commissaris Avramopoulos:

De Commissie houdt voortdurend toezicht op de adequate waarborging en bescherming van de mensenrechten van vluchtelingen en asielzoekers. Ook wordt alles in het werk gesteld om ervoor te zorgen dat in de hotspots alle procedures, ook die voor asiel en terugkeer, verlopen volgens de relevante nationale en Europese wetgeving, met het oog op de naleving van de grondrechten van vluchtelingen en migranten.

De Commissie werkt nauw samen met de Griekse autoriteiten rond de opvangvoorzieningen in de hotspots. Op 8 december 2016 heeft de Commissie haar vierde aanbeveling bekendgemaakt met betrekking tot de dringende maatregelen die Griekenland moet nemen om een einde te maken aan de resterende tekortkomingen van zijn asielstelsel, met inbegrip van de opvangvoorzieningen[1]. De Commissie verleent ook financiële en operationele steun aan Griekenland om de levensomstandigheden en de dienstverlening in de opvangcentra voor vluchtelingen te verbeteren. Verdere financiering wordt ook gebruikt in het kader van het instrument voor noodhulp om opvangvoorzieningen voor de winter op het vasteland op te schalen en aan te passen, en om te voldoen aan de fundamentele humanitaire behoeften van migranten en vluchtelingen.

Wat herplaatsing betreft, de maatregelen die de Commissie en andere belanghebbenden moeten nemen om de uitvoering van de regeling te versnellen, zijn opgenomen in de verslagen over herplaatsing en hervestiging[2]. De Commissie zal nauw blijven toezien op en regelmatig verslag uitbrengen over de uitvoering van de twee Raadsbesluiten over herplaatsing[3] en behoudt zich het recht voor om maatregelen te nemen tegen de lidstaten die hun verplichtingen niet nakomen.

[1]     COM(2016) 8525 final.

[2]     Recentste verslag aangenomen op 8 december 2016, COM(2016) 791 final. Voorgaande verslagen: COM(2016) 165 final, COM(2016) 222 final, COM(2016) 360 final, COM(2016) 416 final, COM(2016) 480 final, COM(2016) 636 final en COM(2016) 720 final.

[3]     Besluit (EU) 2015/1601 van de Raad van 22 september 2015 tot vaststelling van voorlopige maatregelen op het gebied van internationale bescherming ten gunste van Italië en van Griekenland en Besluit (EU) 2015/1523 van de Raad van 14 september 2015 tot vaststelling van voorlopige maatregelen op het gebied van internationale bescherming ten gunste van Italië en Griekenland.