100 dagen.

100 dagen. Zo lang is het deze week geleden dat de moedige bevolking van Belarus voor het eerst massaal de straat op ging uit protest tegen de verkiezingssabotage van Aljaksandr Loekasjenka. In de veertien weekenden die volgden, breidden de demonstraties en stakingen zich uit over het hele land. Loekasjenka’s regime reageerde met grof geweld. Vrijdag zit ik om tafel met presidentskandidaat en oppositieleider Svyatlana Tsikhanouskaya.

Want de situatie escaleert. Vrouwen die met bloemen in de hand vragen om de vrijlating van hun kinderen worden hardhandig in geblindeerde busjes gesmeten. Demonstrerende ouderen worden met traangas uiteengedreven. Honderden mensen hebben letsel opgelopen door politieagressie. Afgelopen weekend nog werden meer dan duizend mensen gearresteerd. Zij protesteerden tegen de dood van de 31-jarige Raman Bandarenka, die eind vorige week stierf nadat hij door gemaskerde veiligheidstroepen in elkaar was geslagen. De autoriteiten weigeren zelfs zijn lichaam over te dragen aan zijn familie. En nog is het einde niet in zicht.

Voor mij en de hele Europese Unie is het duidelijk: Loekasjenka is geen president. Dat hij zichzelf op 23 september in het geheim heeft laten inaugureren, doet daar niets aan af. 26 jaar lang heeft hij zijn volk onderdrukt. Dat moet nu tot een einde komen. De moedige burgers van Belarus hebben het recht te worden vertegenwoordigd door een president die zij zelf kiezen. Daarom hebben we nieuwe inclusieve, transparante en geloofwaardige verkiezingen nodig. Dat kan alleen als de onderdrukking onmiddellijk stopt, alle politieke gevangenen worden vrijgelaten en iedereen die schuldig is aan repressie wordt vervolgd.

Maar helaas zal het regime van Loekasjenka dit nooit doen. Daarom heeft de Europese Raad, onder druk van het Europees Parlement, op 2 oktober sancties aangenomen tegen 40 vooraanstaande leden van het regime. Na veel weerstand werden een maand later, dankzij onze druk, eindelijk ook dictator Loekasjenka, zijn zoon Viktar en dertien anderen aan de sanctielijst toegevoegd. De EU is ook eindelijk bezig haar relaties met Belarus te herzien. Het Parlement heeft duidelijk gemaakt dat alle financiële steun van de EU aan het regime meteen moet worden stopgezet. Maar de toename van het geweld in de laatste weken betekent dat dit nog niet genoeg is. We hebben meer gerichte sancties nodig om de Belarussische autoriteiten ervan te overtuigen hun wrede strijd te staken. En we moeten nieuwe manieren vinden om druk te zetten op het regime en eindelijk tot een vreedzame democratische transitie te komen.

Ondertussen blijf ik me ook in het Europees Parlement inzetten voor de Belarussische oppositie. Op mijn voordracht wonnen zij dit jaar, met steun van alle politieke groepen in het Parlement, de Sakharov-mensenrechtenprijs. Ik was vooral onder de indruk van de cruciale rol die de moedige vrouwen van het land, geleid door Svyatlana Tsikhanouskaya, Maria Kalesnikava en Veranika Tsapkala, spelen in de prodemocratische revolutie. Ik bewonder hen diep. Stuk voor stuk dappere vrouwen die pal staan voor de vrijheid van hun land.

Want de Belarussen verdienen vrijheid. Nu moeten we ervoor zorgen dat de EU, samen met alle internationale partners, hen alle steun biedt die nodig is voor de democratische transitie in lijn met de aspiraties van de burgers van Belarus. Dat is waar ik vrijdag met Svyatlana over spreek. Deze crisis mag niet nog eens 100 dagen duren.